Vincent Kagie.nl

Groene ideeën gezocht op de markt

2010-11-29T16:31:00+02:00

Koud. Dat was het zeker afgelopen zaterdag. Toen we in het kader van de permanente campagne groene ideeën inzamelde. Veel positieve reacties kwamen er op de kans die we mensen gaven om eens niet naar ons te luisteren, maar om met eigen ideeën te komen. De aankondiging in het Leids Nieuwsblad leidde er zelfs toe dat iemand met een heel dossier en 4 ideeën aankwam. Echter voor de groep GroenLinks vrijwilligers was het toch vooral erg koud en niemand was dan ook rouwig om het feit dat we eerder dan 4 uur door de flyers heen waren en iedereen weer snel de warmte in kon.

Ideeën zijn nog steeds welkom via twitter: @GL_Leiden en via janthijs@gmail.com.

Hoe de cultuursector Rutte in de kaart speelt

2010-11-21T15:15:00+02:00

Of het nu bedoeld of onbedoeld is, de bezuinigingen op cultuur lijken de slimste strategische zet die Rutte 1 maar kon doen. Door relatief (200 op 800 à 900 miljoen) op cultuur te bezuinigen, maken de culturele elite (werkzaam in de cultuur of vrienden die dat doen) en de publieke omroep (onderdeel van die cultuur en voor programmering afhankelijk van de culturele sector voor cabaret, series etc.) zich heel erg druk over cultuur. Ze vergeten daardoor de andere belangrijke onderwerpen waar op wordt bezuinigd (bijvoorbeeld op zwakkeren, door bezuinigingen op WSW en hogere ziektekosten, en natuur) of waar geld verkeerd wordt uitgegeven (subsidie voor grijze energie ipv groene energie).Dat cultuur het belangrijkste punt is voor deze groep zorgt ervoor dat de potentie van protesten maar rond de 75.000 mensen ligt. Cultuur zal nooit volksstammen de straat op brengen en al helemaal niet als het om 200 miljoen op een totaal van bezuinigingen van 16 miljard gaat. Probleem is wel dat de organisatiekracht voor protesten vooral bij deze mensen zit, die deze kracht nu inzetten voor de cultuurprotesten . Deze organisatiekracht wordt niet ingezet voor verzet tegen slechte bezuinigingen en verkeerde keuzes binnen die andere 15,8 miljard, waarvoor misschien een grotere groep de straat op zou gaan. En Rutte zag dat het goed was, als er al iets moet veranderen dan is het een paar tientallen miljoenen naar cultuur en zijn partijgenoot Bolkestein heeft al gewezen waar die te halen zijn. Bij een andere linkse hobby, namelijk bij de nog zwakkeren die niet hier de straat op zullen. Bij ontwikkelingssamenwerking. En die culturele elite maar schreeuwen voor hun eigen belangetje.

Cultuur is best belangrijk, maar nou echt niet het belangrijkste wat in de 16 miljard te vinden is. Dit protest zal bij vele neutrale mensen dan ook het idee oproepen dat als 200 miljoen op cultuur nou het belangrijkste zijn, dan zullen die bezuinigingen wel meevallen. En daarnaast alsjeblieft The Last Post gebruiken voor wat banenverlies vindt ik best weinig respectvol tegenover oorlogsslachtoffers en echte overledenen, waar bij het gebruiken van dit trompetgeschal werd verwezen.

Wat zijn de voorwaardes voor een succesvolle klimaatbeweging?

2010-11-15T16:07:00+02:00

Na blogs over de noodzaak en eisen van een nieuwe klimaatbeweging in deze blog een overzicht wat er nodig is om de klimaatbeweging succesvol te maken. Hierbij zijn 4 zaken van belang. De omvang, de diversiteit, de mogelijkheid om aandacht te verkrijgen en de lange adem.

Om een beetje impact te maken in de, op klimaatgebied gezapige, Haagse kaasstolp zal de beweging groot moeten zijn. En dan bedoel ik veel groter dan Beat The Heat of de gemiddelde milieuorganisatie. Dus ook groter dan de grootste milieudemonstratie in de afgelopen 25 jaar, rond Schiphol. De vraag is hoe die steun duidelijk moet worden. Moet het Museumplein gevuld? Moeten er 1 miljoen handtekeningen worden opgehaald? Of moet het lange tijd trending topic op Twitter zijn? Hierover in een latere blog meer, maar wat buiten kijf staat is dat de beweging de steun moet hebben van honderdduizenden of misschien wel meer dan een miljoen mensen om succesvol te kunnen zijn. Echter die steun hoeft zeker niet tot uiting te komen door een miljoen mensen op straat, als de politiek maar weet dat het menens is.

Misschien nog wel belangrijker dan het aantal is de breedte van de beweging. Om kamerbreed invloed te hebben, moeten ook partijen die minder geneigd zijn klimaatmaatregelen te steunen zich door de beweging onder druk gezet voelen. Dit betekent dat het niet slechts de hele achterban van GL, PvdA en SP moet zijn. Ook mensen als Winsemius(VVD), werkgevers, groene CDA’ers, en, als ik durf te dromen, een klimaatdissident binnen de PVV, moeten vertegenwoordigd zijn in deze beweging, zodat ook deze partijen hun verzet tegen ambitieus klimaatbeleid laten varen.

De derde succesfactor is dat deze beweging ook vaak aandacht krijgt in de media en aan de lunchtafel. Het aantal mensen actief in (of passief steunend van)de beweging is daarbij zeer van belang. Hoe meer mensen betrokken zijn, hoe eerder media aandacht zullen geven en hoe vaker er mensen aan de lunchtafel betrokken zijn bij de beweging. Maar alleen een grote groep (passieve) steunders is niet genoeg. Er zal ook regelmatig iets moeten gebeuren. Wat dit is, daar komt nog mogelijk later een blog over, maar dat kan variëren van een symbolische actie tot een massa demonstratie en van een Twitter offensief tot een TV programma.

De laatste succesfactor is een lange adem. Zoals eerder gezegd is de window of opportunity 10 tot 15 jaar. Een niet al te lange tijd, maar voor een organisatie of actiebeweging een zeer lange tijd. De beweging zal dan ook een lange adem moeten hebben. Na een jaar en een paar acties kan er niet weer tot de orde van de dag worden overgegaan. De beweging moet langdurig actief zijn en dan niet zoals bijvoorbeeld Nederland Bekent Kleur eerst met een grote groep en vervolgens met een klein groepje overblijvende die hards.

Deze vier succesfactoren vragen veel van een beweging. De vraag is hoe een duurzame, actieve beweging met breed draagvlak kan ontstaan, welke vorm deze moet hebben en welke actiemethode deze zou moeten gebruiken. Daarover later meer.

Welke eisen zou de klimaatbeweging moeten hebben?

2010-11-14T14:37:00+02:00

Voordat ik in deze serie blogs over een klimaatbeweging inga op de methodes en vorm, eerst iets meer over het doel van deze beweging. In de eerste blog bleek al dat die liggen in maatregelen om de klimaatramp te voorkomen. Maar waar hebben we het dan over? Ofwel wat zijn de eisen die de klimaatbeweging zou moeten hebben?

Er zijn een aantal opties, die allemaal van belang zijn. Ten eerste is er het eisen van goede kaderafspraken en doelstellingen. Daarnaast is het eisen, ondersteunen en vergroten van het draagvlak voor pijnlijke en op het eerste gezicht onpopulaire maatregelen. Waar de eerste twee eisen richting de politiek zullen, zullen er als derde ook eisen moeten worden gesteld aan het bedrijfsleven.

Over de inhoud van kaderafspraken en doelstellingen hoeft niet te veel worden gediscussieerd. Hierover zijn al vele rapporten geschreven. Een vermindering van de uitstoot van minimaal 30% in 2020 en 90% in 2050 voor Nederland ten opzichte van 1990 is daarin min of meer de consensus. Deze eisen zouden moeten worden vertaald in een nationale klimaatwet en een hoge inzet van Nederland tijdens klimaattoppen voor bindende doelstellingen. Daarnaast zou Nederland ook steun aan ontwikkelingslanden, zodat deze ook klimaatdoelen kunnen halen en adaptatie kunnen financieren.

Het tweede punt is misschien wel het belangrijkste en het meest lastige. Algemene doelstellingen daar kan men het vaak nog over eens worden, maar die dan met concrete maatregelen bereiken is een tweede. Dan wordt de pijn zichtbaar. Vliegen zal duurder worden, net als vlees en de auto. Horizonvervuilende windmolens moeten worden geaccepteerd en misschien moeten we vaker aardappels met kool eten in plaats van couscous met sinaasappel. Allemaal zaken die de vrijheid en comfort zullen beperken en waar de eerste reactie van veel mensen is: hè nee. Ook op dit vlak zal de klimaatbeweging sterk moeten zijn en een sterk ander geluid moeten laten horen.

Het derde punt is het bedrijfsleven. Deze zullen mogelijk geneigd zijn om te gaan klimaatshoppen en via achterdeurtjes toch te blijven uitstoten. Daarnaast zal de werkgelegenheid anders moeten. Geen Nederland Distributieland, maar Nederland Duurzaamland. Dit zal op korte termijn in bepaalde sectoren werk kosten. Bijvoorbeeld in de transportsector, op Schiphol en in de tuinbouw. Hier is belangrijk dat ook binnen vakbonden en werkgeversorganisaties de klimaatbeweging sterk is, zodat bedrijven juist voorloper worden in de klimaatstrijd en niet op de rem proberen te gaan staan.

De klimaatbeweging zal er dus niet zijn bij een klimaatwet en een sterk klimaatverdrag. Dan begint het werk eigenlijk pas. Er zal dus echt een langdurige beweging moeten ontstaan en niet een massale beweging die na het eerste succes inzakt.

Waarom een nieuwe (klimaat)beweging?

2010-11-11T19:32:00+02:00

Deel 2 in mijn serie blogs over een klimaatbeweging gaat over of de beweging uit deel 1 een nieuwe beweging moet zijn of moet aansluiten bij een van de organisaties die er zijn.

De eerste vraag die van belang is, is of de politiek dit niet veel beter kan opnemen. Dit is bijvoorbeeld de stelling (of in ieder geval de keuze die hij zelf maakte (voordat hij aftrad)) van voormalig Tweede Kamerlid Wijnand in zijn boek klimaatactivist in de politiek. Echter hij laat ook zien dat in het meest linkse kabinet van de afgelopen 8 jaar Balkenende IV die aandacht ondanks mooie woorden te beperkt was. Ook onder paars was dezelink aandacht al te klein. Dit gebrek aan aandacht is voor een groot deel te wijten aan het gebrek aan druk die er vanuit de bevolking komt om echt iets aan klimaatverandering te doen. Je ziet het bij meerdere onderwerpen. Rekeningrijden is vervelend, hard rijden is leuker dan minder vervuiling, vlees eten en vrijheid om te consumeren is belangrijker dan het aanpakken van de methaan uitstoot, etc., etc.

Als men kijkt naar de prioriteiten van de partijen dan heeft ook bij geen enkele partij klimaat op dit moment de hoogste prioriteit. GroenLinks voert actie voor kinderopvang en wil sociale hervorming, PvdA wil tolerantie en een sociale samenleving, D66 wil de arbeidsmarkt en woningmarkt hervormen, SP wil vooral dat de laagste inkomens er niet op achteruit gaat en de PvdD wil de vee-industrie afschaffen. Ook als je kijkt naar wat de hoofdmoot van het verzet is tegen het nieuwe kabinet is, is dat cultuur, tolerantie en gebrek aan hervormingen. Iedereen weet volgens mij dat mogelijk het omroeporkest wordt wegbezuinigd, dat er op subsidie aan milieuorganisaties en geld voor klimaatdoelstellingen wordt beknibbeld weet geen mens. Dan heb ik het maar niet eens over de doekjes voor het bloeden van grijs 1 (of misschien beter grijs 69). Klimaat is op dit moment niet hot in de politiek en daar zullen dus geen oplossingen kunnen worden verwacht, in ieder geval niet zonder grote sociale druk.

Die druk zou je dat verwachten vanuit het maatschappelijk middenveld. Logischerwijs zou je dan denken aan WNF, Greenpeace en Milieudefensie. Daarnaast besteden ook ontwikkelingsorganisaties als Oxfam/Novib en Hivos aandacht aan klimaat. Echter bij allen is het maar een (klein) onderdeel van de activiteiten. Tevens staan deze organisaties onder druk. Ze zijn een linkse hobby en op de financiering wordt bezuinigd. Dit maakt het voor hun moeilijk om de grote steun die voor sociale actie rond klimaat nodig is te verkrijgen. Daarnaast, hoe graag deze organisaties het ook willen de klimaatbewuste PVV of VVD zal zich niet snel aangesproken voelen door deze organisaties en de achterban is niet groot genoeg om grote getallen te mobiliseren.

Een oplossing hiervoor zou liggen bij een initiatief dat niet over alle milieuonderwerpen iets vind, maar zich puur op klimaat richt. Dit zou 10:10 kunnen zijn. Het initiatief dat in Nederland gedragen wordt door Wijnand Duyvendak. Echter zelfs na een grote tv show blijft het aantal deelnemer hiervan beperkt tot ongeveer 10.000 in Nederland. Doordat hieronder veel bedrijven organisaties vallen heeft dit initiatief zeker nut en zal het zeker ook een uitstoot reductie tot gevolg hebben, maar bij de particulieren laat dit getal wel blijken dat het bereik buiten de al mensen die al klimaatadept zijn beperkt is. Milieudefensie heeft bijvoorbeeld al meer dan 3x zoveel leden. Ook 10:10 lijkt dus niet de organisatie die de klimaatbeweging in Nederland zal mobiliseren. De reden hiervan wist Duyvendak al in zijn boek. Bij 10:10 is het idee dat iedereen 10% van zijn uitstoot gaan reduceren. Een groot deel van de bevolking (>70%) wil echter best iets doen om het klimaatprobleem op te lossen, als ze maar weten dat de rest ook iets zal doen. Deze groep zal een dergelijk initiatief niet aanspreken. Ook het feit dat de trekker en het gezicht van dit initiatief zo duidelijk verbonden is met GroenLinks zal niet meehelpen om de Henk en Ingrid die geven om klimaat aan te spreken.

Naast 10:10 zijn en waren er nog andere initiatieven die zich alleen op klimaat richten. Dit zijn dan wel vaak samenwerkingsverbanden tussen organisaties. Een voorbeeld hiervan was Beat The Heat, vlak voor de top in Kopenhagen. Dit festival of was het nou een betoging was een grote mislukking. Slechts 10.000 mensen betaalde 5 euro om te laten zien dat er iets moest gebeuren. Hoofdact qua muziek was Kasper van Kooten. Ik ben liefhebber van hem, maar niet de meest wervende BN’er. Of het de prijs was, het gebrek aan goede mobilisatie door organisaties die ook nog tal van andere activiteiten hadden of iets anders, weet ik niet, maar dit aantal is bij lange na niet het aantal wat nodig is om echt druk uit te oefenen op politiek en bedrijfsleven.

Een ander initiatief dat hier thuishoort is HIER. HIER begon voortvarend, maar lijkt nu een stille dood tegemoet te komen. Ook HIER richt zich primair op het eigen gedrag en wederom zal dus 5% van de mensen braaf producten met hun logo kopen. De 70% die pas hun gedrag aanpast zal echter slechts deels hierdoor worden aangesproken. De klimaatbeweging zou zich juist moeten inzetten voor een oplossing van het collectieve actieprobleem van deze mensen. En de overheid is daar nog altijd de meest aangewezen organisatie voor, maar die moet dan wel een steun in de rug krijgen van mensen die zeggen ja neem die maatregelen we zullen jullie daarvoor niet bestraffen.

Op dit moment lijken geen van de huidige organisaties de leegte van een klimaatbeweging in te kunnen vullen. De politiek heeft het te druk met de waan van de dag. Maatschappelijke organisaties staan financieel onder druk, hebben meer te doen en hebben een te link imago om een brede volksbeweging op touw te brengen en klimaatorganisaties zijn klein en richten zich op consumenten en niet op burgers. Echter hoe moet zo’n klimaatbeweging vorm krijgen, wat voor methoden moet ze gebruiken en wat is het doel? Allemaal vraagstukken die in de volgende blogs aan de orde komen.

De noodzaak voor een klimaatbeweging

2010-11-15T16:04:00+02:00

Een jaar geleden voor en rond de klimaattop in Kopenhagen was er veel aandacht voor het klimaatprobleem. Nu lijkt het onderwerp totaal uit de aandacht verdwenen. Het lijkt of na de aandachtsexplosie voor en de mislukking van deze top de normale houding van bijna iedereen, klimaat is belangrijk maar nu even niet, weer de overhand heeft genomen. Zelfs in de aanloop naar een nieuwe top is er nauwelijks aandacht. Dit is erg jammer. Het klimaatprobleem kan grote gevolgen hebben en is voor een goede toekomst belangrijker dan welke sociale hervorming dan ook. Dat dit ook op economisch vlak zo is, heeft London School of Economics-econoom Stern al meerdere malen bewezen. Waarom is er dan geen aandacht voor klimaat en wel bijvoorbeeld voor de bezuinigingen op cultuur, animal cops en andere in vergelijking met het klimaatprobleem kleine zaken? Mijn analyse is dat dit komt door een gebrek aan een klimaatbeweging die er toe doet en die een aantal mensen kan mobiliseren dat groot genoeg is om wel voor een hoge agendering van het klimaatprobleem te zorgen. Bij cultuur worden er mensen direct geraakt, bij kinderopvang ook. Bij klimaat echter wordt men op lange termijn geraakt en vaak is dat ook nog iemand anders (ver weg in een ontwikkelingsland of een volgende generatie) en dat gas CO2 zie en ruik je niet. Ik wil aan het gebrek van een sterke klimaatbeweging een aantal blogs besteden. Met elke keer weer een vraag rond deze (nog? niet bestaande) grote beweging. Het eerste deel hiervan gaat over de vraag waarom is dat klimaat nou belangrijker dan die cultuurbezuinigingen of kinderopvang?

De wetenschap is bijna unaniem. Er is klimaatverandering en die wordt veroorzaakt door de mens. Deze klimaatverandering zorgt voor grote gevolgen als natuurrampen, voedsel en water schaarste, stijging van de zeespiegel, afname van de biodiversiteit en nog veel meer. Een ernstig en urgent probleem wat iedereen treft. We hebben nog een jaar of 10 à 15 om maatregelen te nemen om de grootste gevolgen (meer dan 2 graden temperatuur stijging) te voorkomen. Ter vergelijking dat is ongeveer de tijd dat het duurt dat de AOW leeftijd echt omhoog gaat en de tijd dat er 3 Olympische zomerspelen zijn. Eigenlijk een erg korte tijd. Toch lijkt er nergens een echt gevoel van urgentie te zijn. Protesten zijn er tegen bebouwing in het groen, vervuiling door een enkel weg en natuurlijk het verdwijnen van het omroeporkest. Echter grote acties voor klimaatbeleid zijn er niet. In een paar weken krijgt bijvoorbeeld GroenLinks meer dan 60.000 handtekeningen rond de kinderopvang , maar een burgerinitiatief van groene werkgroepen van bijna alle politieke partijen voor duurzame energie blijft steken op 45.000 ondertekenaars in een half jaar.

Zeker met een grijs kabinet, alhoewel is er al eens een niet grijs kabinet geweest?, dat weinig aan milieu wil doen en liever de uitstoot van broeikasgassen toe laat nemen om iets harder te kunnen rijden, is het tijd voor een brede beweging om de klimaatramp te voorkomen. Voorkomen kan namelijk, maar dan moeten we wel morgen beginnen. Echter de klimaatbeweging bevindt zich tot nu toe slechts in te kleine clubjes met tal van doelstellingen, die worden gezien als links. Om echt tot een doorbraak te komen, zal er echter een beweging moeten zijn die niet alleen groot is, maar waar de niet klimaatontkennende PVV-er, de groenrechtse VVD-er, de echte rentmeesters onder de Christenen, de politiekcynische niet-stemmer en de op arbeid gerichte vakbonden, en liefst ook werkgevers, zich in thuis voelen. Zodat elke partij in het parlement ziet: we moeten echt iets aan dit probleem doen. Een beweging die klimaat op 1 zet en niets anders. Ik vraag me af waar die beweging blijft!

Commissie Staal: einde debat of nieuw begin? en RGL: kiezersbedrog?

2010-09-23T18:02:00+02:00

Een zware, door een in meerderheid anti-RGL college ingestelde, commissie is gekomen met een rapport. Deze commissie Staal zegt eigenlijk dat verzet zinloos is. Nu moet ik zeggen dat van mij die RGL sinds het referendum niet meer zo hoeft. Er is veel weerstand, zal zorgen voor aantasting van het Groene Hart en of die nou helemaal naar Katwijk gaat is ook nog maar de vraag. Probleem is echter, en dat wisten we al in 2007, dat de provincie dit project door kan drukken. Voor sommige tegenstanders moest eerst een onafhankelijke commissie dit nog maar eens op papier zetten (met de ijdele hoop dat die toch concludeerde dat de RGL tegen te houden is). Nu is het duidelijk. Tegenhouden is niet alleen onwenselijk, maar ook zinloos. Nu zijn er twee vragen. Ten eerste waarom zien we op Sleutelstad dan nu toch de discussie van voren beginnen en ten tweede als de conclusie van de commissie Staal is dat we al in 2007 wisten dat verzet zinloos was, hebben D66, SP, SLO, PvdD en CU niet gewoon aan kiezersbedrog gedaan?De eerste vraag is een goede. Stadsparkeerplan, en andere zoals de CU, stellen weer eens de bestaande spoor variant voor. Dat die in 2006 al onderzocht is en te duur is gebleken doet er opeens niet meer toe. De reageerders daar zijn wel erg wantrouwend tegenover dat onderzoek. Ik kan u zeggen, was het maar mogelijk geweest. Dan hadden we een referendumuitslag gehad die nageleefd had kunnen worden en voor de voorstanders was de uitslag bij het referendum dan sowieso goed, het ging dan alleen nog maar om hoe. D66 maakt het helemaal bont. Die denkt dat dit onderzoek opeens Leiden de regie in handen geeft. Maar ja D66 zal nog even wat tijd hebben om weer te draaien (ja want in het vorige verkiezingsprogramma waren ze nog voor). Nogmaals van mij hoeft de RGL niet zo zeer, maar met een provincie die hem kostte wat het kost wil kan je als Leids politicus niet anders doen dan hem op de best (of minst slechte) manier door de stad te krijgen. Dus niet extreem duur over bestaand spoor en niet over de Breestraat, die te smal is en veel bezwaren bij de Leidenaar opriep.

Dan de tweede vraag is hier spraken van kiezersbedrog. Nou minimaal is er sprake van wensdenken. Sommige partijen wilde wel erg graag dat die tegengehouden kon worden en dan ga je er vanzelf in geloven. Ik acht echter mijn voormalige collega's toch wel slimmer, alhoewel het anders doet vermoeden. Hoe je het ook went of keert het blijft niet heel fris ruiken. De vraag is wat er gaat gebeuren als straks duidelijk wordt dat de Oostvlietpolder groen houden onbetaalbaar is, wat zeer goed zou kunnen . Dan komen de kiezers weer erg bedrogen uit, maar ja sommige partijen denken liever aan korte termijn stembuswinst dan aan het algemene vertrouwen in de politiek.